Bu Hafta Mask’ta, Nişanın Sona Ermesi Halinde Sonuçlar Nelerdir? Manevi Tazminat Nedir? Nasıl Manevi Tazminat Nasıl Talep Edilir? Manevi Tazminatın Şartları Nelerdir? sorularına cevap vermiştik. linke tıklayarak o yazımıza ulaşabilirsiniz. Bugün ise Hediyelerin Geri Verilmesi konusuna göz atacağız.
HEDİYELERİN GERİ VERİLMESİ
Genelde nişanlılar, nişanlanmanın doğurduğu yakınlığın gereği çoğu zaman karşı tarafı memnun etmek ve nişanlılığın getirdiği duygusal bağlılığı artırmak amacıyla birbirlerine çeşitli hediyeler verirler. Ancak verilen bu hediyeler, hukuki anlamda Türk Borçlar Kanunu’nda olduğu gibi bağışlama hükümlerine tabi değildir. Eğerki bu şekilde olsaydı, Türk Borçlar Kanunu (TBK 295) şartlarının gerçekleşmesine bağlı kalınır, bu sebeple de hediyelerin geri alınması bir hayli güç olurdu. Bunun yanında, hediyelerin geri verilmesini sebepsiz zenginleşme kurallarına tabi tutmak da akıl kârı bir düşünce olmazdı.
Bu sebeple, Kanun hediyelerin geri verilmesi borcunu özel olarak düzenleme gereği duymuştur. Buna göre Türk Medeni Kanunu (TMK) 122’ye göre, “Nişanlılık evlenme dışındaki bir sebeple sona ererse, nişanlıların birbirlerine veya ana ve babanın ya da onlar gibi davrananların, diğer nişanlıya vermiş oldukları alışılmışın dışındaki hediyeler, verenler tarafından geri istenebilir.”
“Hediye aynen veya mislen geri verilemiyorsa, sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.”
HEDİYE KAVRAMI
Nişanlanma ve nişanlılık dolayısıyla, bir nişanlıya ekonomik değeri olan her türlü kazandırma, hediye kavramının içine girer. Ahlaki bir ödevin yerine getirilmesi sebebiyle verilen şeyler ise hediye kavramına girmez. Buna başta yüzükler olmak üzere mücevher, çeşitli eşya, para vs. hediye teşkil etmektedir.
Ancak nişanlıların nişanlılık süresince birbirlerine verdikleri mektup ve fotoğraflar konusunda doktrinde fikir ayrılıkları bulunmaktadır. Bir kısım bu tarz hediyelerin hediye sayılmayacağını ve buna bağlı olarak geri verilmemesi gerektiğini savunurken bir kısım ise mektup ve fotoğrafların diğer nişanlıda kalmasında kişilik haklarına bir tecavüz bulunmakta ise geri verilmesi gerektiğini savunmaktadır. Bu konuda herhangi bir fikir birliği bulunmadığından, kesin bir şey söylenememekte olup hakimin takdir yetkisine bağlı bir konudur.
HEDİYELERİN GERİ VERİLMESİ HAKKI
ŞARTLARI
- Hediye nişanlılık dolayısıyla verilmiş olmalıdır.
Hediye nişanlanma sırasında verilmiş olabileceği gibi, nişanlılık devam ederken de verilmiş olabilir. Ancak hediye bu sebepler dışında verilmişse, TMK 122 kapsamında sayılmaz.
- Geri İstenecek Hediyenin Alışılmışın Dışında Olması
Bir hediyenin alışılmışın dışında olup olmayacağını takdir edecek kişi hakimdir. Hakim ise bu durumda Yargıtay yerleşik İçtihatlarına ve o bölgede uygulanan örf ve adetlere göre hareket eder ve bir karar verir.
- Nişanlılık Evlenme Dışında Bir Sebeple Sona Ermiş Olmalıdır.
TMK 121’e göre, nişanlılık sadece evlenme ile sona ermesi halinde, hediyelerin geri verilmesi söz konusu olamaz. Buna karşılık, nişanlılık, ölüm, gaiplik, anlaşma ya da nişanın bozulması sonucunda nişanlılık sona ermişse, hediyeler geri verilecektir. Ayrıca nişanlanmanın hükümsüzlüğü durumunda da hediyelerin geri verilmesi durumu uygun olacaktır.
Önemle belirtilmesi gerekilen husus ise, hediyelerin geri verilmesinde kusur şartı aranmaz. Her iki taraf da hediyeleri geri verecektir.
- Geri İsteme Hakkına Nişanlılar, Anne ve Babaları ya da Onlar Gibi Hareket Eden Kimseler de Sahiptirler.
Tüm bunların dışında, geri verme talebin niteliği ve kapsamı anlamında ayni değil, şahsi bir davadır. Zira hediyeler verilmekle karşı tarafın mülkiyetine geçmiştir ve verenin o şey üzerinde bir ayni hakkı kalmamıştır. Hediyeyi alan bunu bir üçüncü kişiye devretmişse, hediyelerin geri isteyenin bu hakkını üçüncü kişiye karşı kullanması mümkün değildir. Bu konuda üçüncü kişinin iyiniyetli olup olmaması da rol oynamaz.
İşbu durum Türk Medeni Kanunu (TMK) 122/2’de düzenlenmiştir. Buna göre, Hediye aynen veya mislen geri verilemiyorsa, sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanır.
NİŞANLILIĞIN SONA ERMESİNDEN DOĞAN TALEPLERİN ZAMANAŞIMI
Türk Medeni Kanunu (TMK) 123’e göre, “Nişanlılığın sona ermesinden doğan talep hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.” Bu hüküm maddi-manevi tazminat istemlerinde ve hediyelerin geri verilmesine de uygulanır.
SIKÇA SORULAN SORULAR
NİŞANIN BOZULMASI HALİNDE ALINAN HEDİYELER GERİ VERİLİR Mİ?
Genelde nişanlılar, nişanlanmanın doğurduğu yakınlıkla beraber karşı tarafı memnun etmek ve nişanlılığın getirdiği duygusal bağlılığı artırmak için birbirlerine çeşitli hediyeler verirler. Bunun sonucunda Nişanlılık, evlenme dışındaki bir sebeple sona ermesi halinde, nişanlıların birbirlerine vermiş oldukları alışılmışın dışındaki hediyeler geri istenebilir.
HEDİYELERİN GERİ VERİLMESİNİN ŞARTLARI
– Hediye nişanlılık dolayısıyla verilmiş olmalıdır.
– Geri İstenecek Hediyenin Alışılmışın Dışında Olması
– Nişanlılık Evlenme Dışında Bir Sebeple Sona Ermiş Olmalıdır.
– Geri İsteme Hakkına Nişanlılar, Anne ve Babaları ya da Onlar Gibi Hareket Eden Kimseler de Sahiptirler.
HEDİYE NEDİR?
Nişanlanma ve nişanlılık dolayısıyla, bir nişanlıya ekonomik değeri olan her türlü kazandırma, hediye kavramının içine girer. Ahlaki bir ödevin yerine getirilmesi sebebiyle verilen şeyler ise hediye kavramına girmez.
NİŞANLI İKEN VERMİŞ OLDUĞUMUZ FOTOĞRAFLAR VE MEKTUPLAR GERİ İSTENEBİLİR Mİ?
İşbu bahsedilen mektup ve fotoğraflar esasında hediye kavramı kapsamına girmemektedir. Ancak mektup ve fotoğrafların diğer nişanlıda kalmasında kişilik haklarına bir tecavüz bulunmakta ise geri verilmesi gerekmekteyken bu tarz bir durum söz konusu değilse, geri verilmemesi gerekmektedir. Aslında bu konuda nihai kararı verecek kişi Hakimdir.
NİŞANLANIRKEN TAKILAN YÜZÜKLER VE NİŞANLILIK SÜRESİNCE EVLİLİK VAADİNE İLİŞKİN VERİLEN DİĞER TAKILAR VE HEDİYELER NİŞANLANMANIN SONA ERMESİ HALİNDE GERİ VERİLİR Mİ?
Hediye nişanlanma sırasında verilmiş olabileceği gibi, nişanlılık devam ederken de verilmiş olabilir. Nişanlanma ve nişanlılık dolayısıyla, bir nişanlıya ekonomik değeri olan her türlü kazandırma, hediye kavramının içine girer. Buna başta yüzükler olmak üzere mücevher, çeşitli eşya, para vs. hediye teşkil etmektedir. Bu sebeple bu hediyelerin geri verilmesi gerekmektedir.
NİŞAN YÜZÜĞÜ AYRILINCA GERİ VERİLİR Mİ?
Nişan yüzüğü hediye kavramı kapsamındadır. Bu sebeple evet, geri verilir.
NİŞANLANMANIN SONA ERMESİNDEN DOLAYI TAZMİNAT DAVASI AÇMAK İSTİYORUM. NE KADAR SÜREDE AÇABİLİRİM? ZAMANAŞIMI SÜRESİ NE KADARDIR?
Türk Medeni Kanunu (TMK) 123’e göre, “Nişanlılığın sona ermesinden doğan talep hakları, sona ermenin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.” Bu hüküm maddi-manevi tazminat istemlerinde ve hediyelerin geri verilmesine de uygulanır.
Bu yazımızda, Hediyelerin Geri Verilmesi Nedir? Hangi Hallerde Hediyeler Geri Verilir? Hediye Kavramı Nedir? Nişan Yüzüğü Geri Verilir mi? Hediyelerin Geri Verilmesinde Zamanaşımı Süresi Nedir? sorularına cevap verdik. Her ne kadar detaylı bilgi aktarılmış olsa da Nişanlılık konusunda bir sorun yaşamanız halinde bir BOŞANMA AVUKATINA danışmanız haklarınızın korunması açısından kritik rol oynayacaktır. Detaylı Bilgi ve Danışmak İçin Bizimle İletişime Geçebilirsiniz!
